राजविराज, २० चैत । हावाहुरी र गर्मीको मौसम सुरु हुनासाथ आगलागिका घटनाले आतंकित हुने गरेको सप्तरीमा शनिवार मध्यान्ह फेरी सर्वसाधारण आतंकित भए । जिल्लाको ग्रामिण क्षेत्रको एक गाउँमा अचानक आगलागि भएपछि सुरक्षा निकायका अधिकारी तथा सरोकारवालाको कुदाकुद भयो भने सर्वसाधारण गाउँ छोडेर भाग्न वाध्य भए ।
घटनाको जानकारी पाउनासाथ सप्तरीका सिडिओ वलदेव गौतम आफैं आगलागि स्थलमा पुगे । नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी तथा सशस्त्र प्रहरी र राजविराज नगरपालिकाको वारुण यन्त्र आगो निभाउने काममा सकृय रुपमा खटिए । तथापी आगलागमीमा परी ५ दर्जन भन्दा वढि घर जलेको र करोडौं मुल्य वरावरको क्षती भएको सिडिओ तथा जिल्ला दैवि प्रकोप उद्धार समितिका संयोजक गौतमले वताएका छन् । उनका अनुसार क्षतिको परिमाण वढ्न सक्ने सम्भावना छ ।
घटनामा आगो निभाउँन सकृय भएका १ दर्जनभन्दा वढि ब्यक्ति गम्भिर घाईते भए । आगालागिमा परि करिव ६० घर जलेको, आगो निभाउने क्रममा १३ जना घाईते भएको, २ दर्जन पशु चौपाया जलेर मरेको तथा २ करोड भन्दा वढिको धनसम्पत्ति जलेर नष्ट भएको जानकारी दिदै सप्तरीका डिएसपी दानवहादुर कार्कीले घाईतेहरुको उपचार प्रवन्ध समेत मिलाईएको वताएका छन् ।
खाना पकाएर चुलोमा छोडिएको भुतभुतेवाट आगो सल्किएर गाउँका अधिकांश घर जलेको डिएसपी कार्कीले वताएका छन् । सामान्य असावधानीका कारण हरेक वर्ष झै यस वर्ष पनि सप्तरीमा कल्पनानै गर्न नसकिएको घटना भएको उनले वताए ।
डिएसपी कार्कीले दिएको आगलागिको यो सम्पुर्ण जानकारी वास्तविक भने होईन । नेपाल रेडक्रस सोसाईटि सप्तरी र यूनिसेफको सहयोगमा जिल्ला दैवि प्रकोप उद्धार समितिले आयोजना गरेको ‘घटना अभ्यास कार्यक्रम’को जानकारी हो यो । राजविराज स्थित राज रंगशालामा आयोजित कार्यक्रममा विगतका वर्षहरुमा भएका आगलागि, वाढि तथा भुकम्पका कारण जिल्लावासीले ब्यहोरको पीडादायी घटनालाई जस्ताको तस्तै उतारीएको थियो ।
सुख्खा मौसम सुरु भएसँगै चल्ने हावाहुरीका कारण जिल्लामा वढ्दो आगलागी तथा वाढि, भुकम्प लगायतका प्राकृतिक विपतको सामना गरी जोखिम न्यूनिकरण र ब्यवस्थापन गर्ने उदेश्यले आयोजित कार्यक्रम मार्फत हरेक विपत्तिको रोकथाम र न्यूनिकरण एकल पहलले सम्भव नभएकाले यस्ता घटनामा सवैलाई समेटने र सचेत गराउने प्रयास गरिएको सप्तरीका सिडिओ गौतमले वताए ।
घटना सुरुभएपछि त्यसको अन्तिम चरणसम्मका प्रकृया तथा त्यसपछि स्थानीय प्रशासन तथा सरोकारवाला निकायले पु¥याउनुपर्ने योगदानका विषयमा अभ्यास मार्फत नै जानकारी दिईएको थियो । प्राकृतिक विपतमा आवश्यक पर्ने लाईफ ज्याकेट, प्लाष्टिक डोरी, स्ट्रेचर, साईरन, त्रिपाल, तथा उपचार सामाग्रीका साथ उपस्थित भएका जोखिम नियन्त्रक, उद्धार र राहत टोलीका सदस्यले प्राकृतिक विपदको सामना गर्न पुर्व तयारी स्वरुप गर्नु पर्ने कार्य र अपनाउनु पर्ने सचेतता वारे निकै रोचक ढंगलले अभ्यास गरेका थिए ।
विपद ब्यवस्थापन विभागका वरिष्ठ अधिकृत राजेन्द्र कुमार रोकाहाले यस्ता कार्यक्रमवाट जिल्लाको विपद प्रतिकार्य क्षमताको जाँच र जिल्लावासीलाई सचेत गराउने दुवै काम हुने भएकाले अभ्यासमा देखाईएका दृष्यहरुवाट शिक्षा लिई अरुलाई पनि सिकाउने र सम्झाउनुपर्ने वताए । नेपाल रेडक्रस सोसाईटी सप्तरीका सभापति जोगेन्द्र भगतले विपद ब्यवस्थापन कार्य प्रभावकारी र क्षमता युक्त वनाउन कार्यक्रम महत्वपुर्ण भएको वताए ।
